top of page

Pokémon Epilepsisi

Yazarın fotoğrafı: inPharma Dergi
inPharma Dergi
17 Mar 2022
3 dakikada okunur

Güncelleme tarihi: 3 Eki 2023

16 Aralık 1997 tarihinde Japonya’da 700’e yakın insan çeşitli akut semptomlar göstererek aceleyle hastaneye kaldırıldı. Hastalar çeşitli konvülsiyon, bilinç kaybı, bulanık görme ve baş ağrısı belirtilerinden şikayet etti. Nöbetin başlangıcında çoğu hasta ambulansta iyileşti, yaklaşık 200’ü hastaneye yatırıldı ve bunlardan iki hasta iki haftadan uzun süre boyunca hastanede kaldı.


Büyük bir çoğunluğunun çocuk olduğu tespit edilen hastaların fotosensitif (ışığa duyarlı) epilepsiye sahip olduğundan ve nöbetlerinin popüler televizyon çizgi filminin bir bölümünden tetiklendiğinden şüphelenildi. Hastalar, önceden bilinen ışığa duyarlı epilepsi hastaları ya da ilk nöbetlerini geçiren sağlıklı genç bireyler olabilirdi.


Fotosensitif epilepsi, aşırı ışığa duyarlılık göstererek vücudun nöbetler şeklinde tepki vermesidir.


Pocket-monster (Pokemon) adlı dizi Japonya’da o dönem oldukça sevilen, genç bir kahramanın Pokemon’u arayışı, yakalayışı ve onu eğiterek kendi takımına almasını konu alan bir fantastik animasyondu.


Japonya’nın geniş kesiminde yaklaşık 4.15 milyon ailenin izlediği tahmin edilen söz konusu “Electric Soldier Porygon” bölümü, Japan’s Time kanalı tarafından çocukların klasik çizgi film izleme saatinde yayınlanmıştı.


Japonya Sağlık Birimi, hastaneye kaldırılan 685 çocuğun (375 kız, 310 erkek) ışığa duyarlı epilepsi hastası olduğunu, bu yüzden yoğun renk değişimlerinden ve parlamalarından etkilenerek kriz geçirdiğini açıkladı.


Pokemon’un saat 18.30’da yayınlanan 38.bölümünde dönüşümlü olarak kırmızı/mavi karelerin 12 Hz titreşiminde dört saniye boyunca görüntülenmesi kişilerin epilepsi nöbetlerini tetiklemişti.


Sahnede Pikachu, üzerine doğru gelmekte olan füzelere elektrik şoku ile karşı koymaya çalışıyor ve patlama sonucu yoğun şekilde kırmızı/mavi renkler ekranın tümünde yanıp sönüyordu. Yaklaşık 700 çocuğun bölümdeki yanıp sönen kırmızı/mavi ışıkları seyrettikten sonra krize girerek hastanelere kaldırılmasının ardından renklerin insanlarda meydana gelen fotosensivitedeki rolü yeniden sorgulanmaya başlanmıştır.



Pokemon’un epileptik nöbetlere sebep olan bu bölümü, yayınlanmış diğer animasyonlardan farklı görünmese de yapılan daha fazla analizle; önceden kullanılmamış bir grafik tekniğin dizinin bu bölümünde uygulandığı görüldü. Film, saniyede 24 kare (çerçeve sayısı) içerirken televizyon sahnesi saniyede 60 kare içeriyordu. Televizyon sahnesinde filmin iki karesini 1/12 saniyede aynı zaman diliminde değiştirmek, üç kırmızı alan ile iki mavi alana sebep oldu. GFA Harding, bahsedilen sahne sırasında kırmızı karelerin spektral çıkışının 625 nm ve 704 nm’de iki pik içerdiğini belirtti. İnsan gözündeki en hassas aralıktan daha uzun olan dalga boyları, görsel korteksin maksimum düzeyde uyarılmasına ve ışığa duyarlı bireylerde nöbetlere neden olmuştu.


Sonuçlar, 0,5-4 saniye arasında dönüşümlü kırmızı/beyaz-mavi ışık ile kırmızı/mavi ışığın 12 Hz’de titreşme sahnesinin oldukça kısa sürmesine rağmen büyük rahatsızlığa yol açtığını gösterdi.



Nöbetlere neyin sebep olduğu araştırılırken Pokemon’un yayınlanmasının ikinci bir emre kadar yasaklandığı da açıklanmıştı. Bu sırada yapımcılar kriz geçiren hastalara tazminat olarak 12 bin dolar ödedi. Tekrar yayınlanmaya başladığında eskiden canlı ve renkli olan girişini yavaş ve sadeye çevirip, “Problem Inspection Report on Pocket Monster Animated Series” adlı üç dakikalık bir uyarı videosunu bölüm başlarına koydu. Pokemon dizisi bir daha aynı tipte yanıp sönmeli, patlamalı sahneleri bölümlerine koymadı.



Uzmanlar, Pokemon olayından sonra izledikleri televizyon programlarının çocuklarda fotosensitif krizlere yol açmaması adına birkaç tavsiyede bulundu:


  1. Televizyon izlerken, televizyon ile aranızda en az iki metre mesafe olmasına dikkat edin.

  2. Televizyonu iyi aydınlatılmış bir odada izleyin.

  3. Televizyonun tüm ekranını kaplayan görüntüleri izlemeyin.

  4. Uzak mesafeden, kumanda yardımıyla televizyonu kullanın.

  5. Tehdit edici titrek görüntüler fark ettiğinizde televizyonu, elinizle tek gözünüzü kapatarak izleyin.

  6. Tuhaf bir şey hissettiğinizde gözlerinizi televizyon ekranından çevirin.

  7. Fiziksel olarak iyi hissetmediğiniz durumlarda televizyon izlemeyin. (Uyku yetersizliği, bitkinlik vb.)

  8. Saatlerce sürecek şekilde uzun süreli televizyon izlemeyin.

Ayrıca uzmanlar, ışığa duyarlı bireylerde mavi güneş gözlüğünün kullanışlılığı üzerinde de durdu.

Hazırlayan: Melda Arığ


Kaynak:


AKSAKALLI , G. (2020, Ocak 20). Çocukları Bekleyen Gizli Tehlikenin Farkında Mıyız? GüvenliWeb: https://www.guvenliweb.org.tr/blog-detay


Balcık , E. (2016, Ağustos 9). 8 Madde ile İzleyenleri Epilepsi Krizine Sokan Yasaklı Pokemon Bölümü. Onedio: https://onedio.com/haber/724576


BAYSAL, L., BEBEK, N., & BAYKAN, B. (2014). Fotosensitivite ve Refleks Epilepsiler. Epilepsi, 23-31: https://jag.journalagent.com/epilepsi/pdfs/JTES_20_SUP_EK-1_23_31.pdf


TAKAHASHI, T., TSUKAHARA, Y., NOMURA, M., & MATSUOKA, H. (1999). Pokemon seizures. Neurol J Southeast Asia, 1-11: http://www.neurology-asia.org/articles/19991_001.pdf



73 Yorum


uyenghomsoet.h.uy.e.n+abc123
13 Eyl

JD88 nằm ngay trên tab mình vừa mở và đúng kiểu bài “cập nhật 2026” nên nhìn vào là thấy họ ưu tiên phần thông tin tổng quan trước, không bắt người đọc phải cuộn cả cây số mới hiểu trang đang nói gì, mấy đoạn quan trọng được chia thành khối rõ ràng nên lướt khá nhàn (đỡ mỏi mắt hơn mấy trang hay nhồi chữ như sổ hộ khẩu). Mình chỉ đọc qua vài đoạn thôi. Có chỗ nói về giấy phép kiểu minh bạch, đặt ngay trong dòng nội dung nên dễ thấy. Menu để ngay tầm tay. Bấm qua lại không bị lạc. Mục bắn cá thì nhận ra liền vì có hình kiểu đại dương…

Beğen

katrinacha.vez.52.0.2
11 Eyl

789win4.biz mình cũng mới lướt thử vì thấy bạn bè nhắc hoài, kiểu tò mò xem giao diện ra sao thôi chứ không có ngồi đọc kỹ hay bấm gì nhiều. Vào cái là thấy trang làm khá gọn, khoảng trắng vừa đủ nên nhìn không bị rối mắt. Mình để ý mấy khối thông tin họ chia theo từng cụm rõ ràng, kéo xuống vẫn theo mạch chứ không bị loạn. Cái mình thích nhất là phần menu đặt khá dễ thấy, chuyển qua lại vài mục nhanh, không phải tìm vòng vòng. Nói chung nhìn qua là hiểu họ sắp xếp nội dung kiểu gì, nhất là mấy tiêu đề và các khung thông tin xếp thẳng hàng…

Beğen

bentiecesav.a.ge54.62
11 Eyl

xtt88.com mình vừa vào thử và thấy họ làm trang theo kiểu tối giản, các khu trên trang chủ chia rành mạch nên nhìn một lượt là biết đường bấm, không phải lục lọi menu hay đọc quá nhiều chữ, chuyển qua lại giữa mấy mục cũng nhanh và không bị giật lag gì. Mình dùng tầm vài phút là quen tay. Cảm giác trang này ưu tiên cho người mới hơn là kiểu trưng bày cho đẹp. Có một chi tiết nhỏ mà mình để ý là họ có hiển thị chứng chỉ GEOTRUST nên nhìn yên tâm hơn chút về phần kết nối. Cuộn xuống cũng thấy các khối nội dung đặt gọn, khoảng cách vừa mắt, đúng…

Beğen

bentiecesav.a.ge54.62
11 Eyl

33WIN ừ, mình cũng thấy dùng ổn thôi, không phải kiểu vào là rối mắt hay phải mò lâu mới hiểu trang đang nói gì. Kéo xuống vài đoạn là thấy họ chia nội dung thành từng khối rõ ràng, tiêu đề đặt ngay chỗ dễ nhìn nên đọc lướt vẫn nắm được, nhất là phần câu hỏi thường gặp giải thích nhanh về nền tảng và chuyện giao dịch. Có nhắc mã hóa SSL 256-bit nên ít nhất cảm giác họ chịu ghi cụ thể, không nói vòng vo. Menu cũng để lộ ra khá dễ tìm. Nói chung không màu mè. Mình thích nhất là cụm “nội dung mới cập nhật” được tách riêng trên trang nên nhìn…

Beğen

myla.phan236.9
11 Eyl

GO99 có rối mắt không nhỉ, mình tự hỏi thế rồi vào thử luôn cho nhanh; tưởng sẽ bị màu mè loạn lên như mấy trang hay làm quá tay, ai dè bố cục lại xếp khá thẳng hàng, nhìn lướt là biết đâu là menu đâu là phần nội dung chính nên đỡ phải ngồi đoán, kiểu não chưa kịp than đã dùng được; mình cũng không đọc kỹ gì đâu, chỉ để ý họ chia thông tin theo từng block vuông vức, cuộn xuống vẫn đi theo mạch chứ không nhảy cóc, nên đang xem dở không bị mất hướng; có vài bảng dạng cột đặt gọn gàng, liếc cái là hiểu ý, khỏi phải phóng to thu…

Beğen

©2020, inPharma Dergi tarafından Wix.com ile kurulmuştur.

bottom of page